«Ειδικό Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Ανάκαμψης και Αναβάθμισης για τη Δυτική Αθήνα»

Oμιλία στη Βουλή, στη συζήτηση της επίκαιρης επερώτησης που κατέθεσαν 53 Βουλευτές της Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία, με θέμα «Η πανδημία επέφερε περαιτέρω υποβάθμιση της Δυτικής Αθήνας».

Το βίντεο της ομιλίας


 

Κύρια σημεία της ομιλίας

* «Κάντε κάτι. Δεν υπάρχει σχέδιο. Δεν υπάρχει ορατότητα». Αυτά μας λένε καθημερινά οι πολίτες της Δυτικής Αθήνας

* Ως τώρα, τα μέτρα στήριξης ήταν ανεπαρκή. Ειδικά γι’ αυτό, μετά την πανδημία χρειάζεται να εφαρμοστούν επαρκείς, συντονισμένες και στοχευμένες πολιτικές. Γι’ αυτό προτείνουμε να εκπονηθεί ένα Ειδικό Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Ανάκαμψης της Δυτικής Αθήνας

* Σε περιόδους κρίσης το κράτος οφείλει να αναλαμβάνει τη στήριξη οικονομίας και κοινωνίας και να σχεδιάζει-συντονίζει την ανάκαμψη. Άλλωστε, ας σκεφτούμε που θα βρισκόμασταν σήμερα χωρίς τα -έστω και ανεπαρκή- μέτρα στήριξης

* Περιοχές, όπως η Δυτική Αθήνα, που πλήττονται διαχρονικά από τις ανισότητες, εάν αφεθούν «στην τύχη τους», μετά την πανδημία, θα βρεθούν σε ακόμα πιο επιδεινωμένη θέση. Γι’ αυτό το Ειδικό Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Ανάκαμψης μπορεί να είναι η απάντηση σε χρόνιες παθογένειες

* Στο πλαίσιο της πρότασής μας για Ειδικό Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Ανάκαμψης για τη Δυτική Αθήνα, προτείνουμε να εφαρμοστούν στοχευμένα προγράμματα καταπολέμησης ανεργίας και ενίσχυσης της απασχόλησης

* Η επόμενη ημέρα της πανδημίας για τη Δυτική Αθήνα, αλλά και για όλη την επικράτεια, όπως και για την Ευρώπη στο σύνολό της, για να είναι βιώσιμη, χρειάζεται γενναία ρύθμιση του κορονοχρέους

* Σήμερα, το 2021, υπάρχει Δήμος της Δυτικής Αθήνας, που δεν έχει τραπεζικό υποκατάστημα. Με αφορμή και αυτό το γεγονός ας αναλογιστούμε πόση ρευστότητα έχουν εξασφαλίσει οι τράπεζες το τελευταίο διάστημα και πόση ρευστότητα έχουν διοχετεύσει στην αγορά και σε ποιους

* Για τη χρηματοδότηση της ανάκαμψης και την άρση του τραπεζικού αποκλεισμού να συνδυαστούν:

  • Αναβάθμιση Αναπτυξιακής Τράπεζας
  • Υλοποίηση θεσμού μικροπιστώσεων
  • Δίκτυο περιφερειακών τραπεζών ή περιφερειακών υποκαταστημάτων της Αναπτυξιακής

 

Όλη η ομιλία

Η Δυτική Αθήνα είναι μια περιοχή που για δεκαετίες υπέφερε από την εγκατάλειψη της Πολιτείας. Η προηγούμενη οικονομική κρίση την χτύπησε πολύ έντονα. Λουκέτα, ανεργία, υστέρηση σε υποδομές και υπηρεσίες. Η πανδημία βρήκε, λοιπόν, τη Δυτική Αθήνα με μεγάλη και διαχρονική υποβάθμιση και βαθιές πληγές.

Όλες οι τάσεις δείχνουν ότι η ανάκαμψη, όποτε και αν έρθει, όση και αν είναι στο πλαίσιο της κυβερνητικής πολιτικής, θα είναι σχήματος Κ, δηλαδή θα είναι άνιση και ασύμμετρη, μεταξύ περιφερειών, μεταξύ κλάδων και μεταξύ κοινωνικών τάξεων και ομάδων.

Η μικρή και μεσαία επιχειρηματικότητα, κυρίως σε τομείς όπως το λιανεμπόριο και η εστίαση, αποτελούν τον κύριο όγκο των ΜΜΕ της περιοχής. Είναι ακριβώς οι κλάδοι που έχουν υποστεί τις μεγαλύτερες απώλειες. Αυτοί είναι και οι κλάδοι που θα έχουν, σύμφωνα με μελέτες, τις μεγαλύτερες ανάγκες ρευστότητας μετά την πανδημία. Όμως πρόκειται για επιχειρήσεις που ήδη βαρύνονται από δανεισμό, πολλές δεν θεωρούνται “αξιόχρεες/bankable”, με βάση τα τραπεζικά κριτήρια, ενώ θα χρειαστεί να επιστρέψουν επιστρεπτέες προκαταβολές. Αυτό σημαίνει ότι πολλές επιχειρήσεις θα κλείσουν αν αφεθούν στην τύχη τους.

Είναι επιχειρήσεις και κλάδοι οι οποίοι στο κυβερνητικό σχέδιο για την αξιοποίηση των πόρων του ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάκαμψης δεν αναφέρονται καν. Επίσης το σχέδιο Πισσαρίδη θεωρεί αναγκαία όχι τη στήριξη των επιχειρήσεων αυτών αλλά την ώθηση τους στο καιάδα και την καταστροφή.

Ορατότητα μηδέν

Με την πρωτοβουλία μας αυτή θέλουμε να μεταφέρουμε στη Βουλή την αγωνία του κόσμου της Δυτικής Αθήνας. Αν έρθετε στο Περιστέρι, στο Ίλιον, στην Αγία Βάρβαρα, στο Αιγάλεω, στην Πετρούπολη, στο Χαϊδάρι, στους Αγίους Αναργύρους, στο Καματερό, σε όλους του δήμους ένα πράγμα θα ακούσετε: Κάντε κάτι. Τα μέτρα δεν αρκούν. Δεν υπάρχει σχέδιο. Δεν υπάρχουν σταθερές. Κανείς δεν ξέρει τι θα γίνει αύριο. Ορατότης μηδέν. Αυτό είναι το μείζον πρόβλημα.

Η αγωνία είναι βάσιμη. Τα προβλήματα διογκώνονται αλλά μένουν χωρίς απαντήσεις.

Τι θα γίνει με την ανεργία ιδιαίτερα των νέων αλλά και των ανέργων μακράς διάρκειας; Πως θα προετοιμαστούμε για τη βέβαιη αύξηση της ανεργίας όταν λήξει το σημερινό καθεστώς της αναστολής συμβάσεων εργασίας; Τι θα γίνει με την εστίαση και το λιανεμπόριο που είναι από τις κύριες δραστηριότητες στην περιοχή;

Εμείς πιστεύουμε ότι η λογική του βλέποντας και κάνοντάς δεν αποδίδει. Είναι αναγκαίο να περάσουμε από τα έκτακτα και αποσπασματικά μέτρα σε μόνιμες πολιτικές ανάκαμψης.

Στόχος μας δεν είναι μόνο η ανάδειξη των προβλημάτων. Στόχος μας είναι να συμβάλουμε στην επίλυση τους να υποδείξουμε λύσεις και πολιτικές. Γι’ αυτό προχωρώ σε συγκεκριμένες προτάσεις που δείχνουν πως υπάρχουν λύσεις, υπάρχει άλλος δρόμος.

Τι θα γίνει με το καυτό πρόβλημα της ανεργίας; Εμείς προτείνουμε και ζητούμε να υπάρξουν στοχευμένα προγράμματα καταπολέμησης της ανεργίας στη Δυτική Αθήνα όπως: α)εκπόνηση προγράμματος έκτακτης κοινωφελούς εργασίας από τον ΟΑΕΔ για τους Δήμους Δυτικής Αθήνας, β)πρόγραμμα κατάρτισης για ευπαθείς ομάδες του πληθυσμού στα πρότυπα του προγράμματος του ΑΣΔΑ αλλά με έμφαση τελικά στην απασχόληση του ωφελούμενου, και γ)ειδικό τομεακό πρόγραμμα του Υπουργείου Ανάπτυξης για αύξηση της απασχόλησης μέσω της στήριξης με διάφορους τρόπους των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων της Δυτικής Αθήνας.

Τι θα γίνει με τις συσσωρευμένες υποχρεώσεις επιχειρήσεων και νοικοκυριών; Εμείς πιστεύουμε ότι δεν υπάρχει μέλλον χωρίς γενναία ρύθμιση και κάποιο κούρεμα των υποχρεώσεων τους ιδίως αυτών που συσσώρευσαν στη φάση της πανδημίας; Ποια είναι η πολιτική σας στο θέμα αυτό;

Τι θα γίνει με τη χρηματοδότηση της ανάκαμψης; Τι νόημα έχουν οι εκκλήσεις προς τις τράπεζες όταν αυτές τις αγνοούν και σας περιφρονούν επιδεικτικά; Περιμένετε να αλλάξουν πολιτική; Μόνο αν τις πιέσετε, μόνο με ειδικές προγραμματικές συμφωνίες έναντι της βοήθειας που τους έχει προσφερθεί από το Κράτος, όπως και τώρα προσφέρεται στην τράπεζα Πειραιώς, μπορεί να γίνει κάτι. Εμείς λέμε ότι σε περιόδους κρίσης η ευθύνη και  το βάρος της χρηματοδότησής της οικονομίας το σηκώνει το κράτος. Αυτό γινόταν πάντα και παντού και άλλωστε αυτό δεν γίνεται και τώρα; Αν δεν υπήρχαν οι κρατικές προκαταβολές και τα δάνεια μέσω της Αναπτυξιακής Τράπεζας η οικονομία θα είχε καταρρεύσει.

Αναβαθμίστε λοιπόν την Αναπτυξιακή Τράπεζα, που είμαι βέβαιος πως κι εσείς αναγνωρίζετε ότι αποδείχθηκε ένα πολύτιμο εργαλείο. Ενεργοποιείστε τις μικροπιστώσεις. Γιατί ψηφίσαμε το σχετικό νόμο; Για να μείνει στο συρτάρι; Εγώ σας είπα, κ Γεωργιάδη, μην εμπλέξετε τη Τράπεζα της Ελλάδος δεν ήταν αναγκαίο, πηγή καθυστερήσεων θα είναι και αυτό έγινε. Έστω και τώρα ζητείστε από το πρωθυπουργό να περάσει αυτός ο θεσμός στην ευθύνη του Υπουργείου Ανάπτυξης. Δεν είναι δουλειά του Υπουργείου Οικονομικών αυτός ο θεσμός. Με αιχμή αυτά τα δυο εργαλεία, την Αναπτυξιακή Τράπεζα και τις μικροπιστώσεις αλλά και με ένα δίκτυο τοπικών περιφερειακών τραπεζών ή παραρτημάτων της Αναπτυξιακής Τράπεζας αντιμετωπίστε τον τραπεζικό αποκλεισμό της μικρής κι μεσαίας επιχειρηματικότητας.

Και επί τη ευκαιρία αντιμετωπίστε και την άλλη μορφή του τραπεζικού αποκλεισμού που προκαλεί το κλείσιμο τραπεζικών υποκαταστημάτων. Ήδη ολόκληροι δήμοι όπως της Αγίας Βαρβάρας δεν έχουν τραπεζικό υποκατάστημα. Που θα κάνουν τις συναλλαγές τους οι πολίτες ιδίως οι ηλικιωμένοι; Και πως θα πάνε σε άλλο δήμο ειδικά τώρα όταν μάλιστα απαγορέψατε τις μετακινήσεις από δήμο σε δήμο; Δεν καταλαβαίνετε ότι αυτά προκαλούν οργή και αγανάκτηση στο κόσμο; Αλλά το θέμα είναι γενικότερο διότι οι τράπεζες θα κλείσουν πολλά υποκαταστήματα. Χρειάζεται λοιπόν μια πολιτική στο θέμα αυτό για το σύνολο της χώρας. Η πρόσβαση στις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες αναγνωρίζεται από την ευρωπαϊκή ένωση ως κοινωνικό δικαίωμα. Αν οι λοιπόν οι τράπεζες δεν εγγυηθούν την ύπαρξη υποκαταστήματος σε εύλογη απόσταση η κυβέρνηση μπορεί να προχωρήσει σε άλλες λύσεις. Για παράδειγμα ένας δημόσιος φορέας όπως τα ΕΛΤΑ ή η Αναπτυξιακή Τράπεζα ή άλλος θεσμός, θα μπορούσαν να καλύψουν το κενό παρέχοντας μια δέσμη βασικών χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής πολιτικής για τις υπηρεσίες γενικού οικονομικού συμφέροντος.

Συμπέρασμα: υπάρχουν πολλές επιμέρους δράσεις που αν ενταχθούν σε ένα σχέδιο μπορούν να δώσουν ισχυρή αναπτυξιακή ώθηση και να αφήσουν ένα κοινωνικό αποτύπωμα στην περιοχή. Γι αυτο καταλήγω σε μια συνολική και συγκεκριμένη πρόταση. Καλούμε τη κυβέρνηση να προχωρήσει με επείγουσες διαδικασίες σε ένα Ειδικό Αναπτυξιακό Πρόγραμμα για τη Δυτική Αθήνα.

Ειδικό αναπτυξιακό πρόγραμμα ανάκαμψης αλλά και αναβάθμισης της περιοχής

Η αναγκαιότητα είναι προφανής. Κάνει δεν αμφισβητεί τη χρόνια υποβάθμιση και τα προβλήματα της περιοχής που η πανδημία και η νέα κρίση επιδεινώνει. Το ίδιο και η λειτουργική χρησιμότητα του. Ένα τέτοιο πρόγραμμα θα επιτρέψει τη συγκέντρωση και το συνδυασμό των δράσεων ποικίλων υπουργείων και φορέων, θα επιτρέψει τον ενιαίο συντονισμό και έλεγχο, γεγονός που από μόνο θα βελτιώσει την αποτελεσματικότητα των πόρων. Είναι εφικτό ένα τέτοια πρόγραμμα; Βεβαίως είναι. Το κάναμε εμείς στο βόρειο Αιγαίο. Στο πλαίσιο της νησιωτικής μας πολιτικής καταρτίσαμε το ειδικό αναπτυξιακό πρόγραμμα βορείου Αιγαίου. Αποδείχτηκε μια από τις καλές πρακτικές της κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ. Αν ρωτήσετε τους φορείς της περιοχής ανεξαρτήτως κομματικής τοποθέτησης, θα ακούσετε μόνο θετικά λόγια.

Μπορεί να χρηματοδοτηθεί από εθνικούς πόρους αν και θα μπορούσε να ενταχθεί και στο ταμείο ανάκαμψης. Ως προς τη θεσμική του διάσταση το εν λόγω πρόγραμμα μπορεί να καταρτιστεί σύμφωνα με τις διαδικασίες του νόμου 4635/2019 με τη συνεργασία της τοπικής Αυτοδιοίκησης, του πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, των φορέων της περιοχής.

Σε ένα τέτοιο πρόγραμμα μπορούν να ενταχθούν όλες εκείνες οι δράσεις που απαντούν σε νέα αλλά και χρόνια προβλήματα της περιοχής με στόχο την αναβάθμιση της. Είναι ο μόνος τρόπος για να απαντήσουμε στις διευρυνόμενες περιφερειακές ανισότητες και την ασύμμετρη ανάπτυξη εντός της Αττικής αλλά και στις αγωνίες των εργαζομένων, των επαγγελματιών, των νοικοκυριών της περιοχής. Καλούμε την κυβέρνηση να αποδεχτεί την πρόταση μας για Ειδικό Αναπτυξιακό Πρόγραμμα για τη Δυτική Αθήνα. Καλούμε τους δήμους, τους επαγγελματικούς και κοινωνικούς φορείς, τα κόμματα της αντιπολίτευσης να εργαστούμε από κοινού για ένα ειδικό αναπτυξιακό πρόγραμμα, για την ανάκαμψη της απασχόλησης, την αναβάθμιση, των υποδομών, των συγκοινωνιών, της ποιότητας του περιβάλλοντος και της ζωής στην περιοχή.